PopUp MP3 Player (New Window)

5. Alternatieve middelen

In de media en door politici worden ons toekomstscenario's voorgehouden waarbij alle energie elektrisch is en wordt opgewekt met alternatieve middelen (m.n. windmolens, zonnepanelen en warmtepompen). Alle kaarten worden gezet op de transitie naar zogenaamd emissievrije energie binnen twee decennia. Dat zijn vooralsnog sprookjes.

Het is al de vraag of de arbeidscapaciteit er is om dit uit te voeren maar ook is het niet zo dat je energetisch gezien windmolens en zonnepanelen "voor niks" krijgt. Dat is zoiets als beweren dat de aarde plat is omdat je niet verder wilt kijken dan wat je op een bepaalde plaats ziet.

Ook de alternatieve middelen zijn in meer of mindere mate milieubelastend. Immers voor de produktie daarvan wordt elektrische energie gebruikt, vrijwel uitsluitend uit centrales en veelal kolengestookt.

De vraag is daarbij in hoeverre bijvoorbeeld een windmolen of zonnepaneel de bij de fabricage gegenereerde warmte en emissie zal compenseren.
Van windmolens is bepaald dat deze binnen ongeveer een half jaar deze warmte en CO2 uitstoot zullen compenseren. Daarbij komt dat de kosten voor aanleg en onderhoud van windmolens zodanig hoog zijn dat deze niet kunnen draaien zonder subsidie. Houdt de subsidie op dan wordt de molen afgebroken en vervangen door een nieuwe om opnieuw subsidie te krijgen...

Bij zonnepanelen ligt het wat gecompliceerder. Alleen al bij de produktie van zuiver slicium zijn zeer hoge temperaturen gedurende langere tijd (ongeveer 20 uur) noodzakelijk.
Twee Zwitserse wetenschappers (Ferruccio Ferroni en Robert J.Hopkirk) hebben in 2016 een rapport gepubliceerd waarin wordt vastgesteld dat na 25 jaar zonnepanelen 82% van de energie hebben opgewekt die het gekost heeft om ze te maken (op de geografische breedte van Zwitserland).
Daar is veel kritiek op gekomen. Een gedegen artikel van 23 auteurs komt op een Energy Return on Energy Invested (EROI) factor in Zwitserland van 6-7 (600-700%).
Bij ons zal dat wat lager zijn, maar per saldo wordt aangenomen dat zonnepanelen voldoende rendabel zijn, energetisch gezien.
Maar vergis je niet. Als het donker is of in de winter heb je er niks aan. De helft van de tijd blijf je dus afhankelijk van het net, Door saldering kun je dat nu nog financieel compenseren met de energie die je eventueel teveel hebt opgewekt, maar daar ga je een keer de rekening van krijgen.

De opgewekte energie is veel kleiner dan het geĆÆnstalleerde vermogen en veelal ook kleiner dan verwacht (wind). Aanvullende energie van conventionele centrales blijft noodzakelijk. In 2016 is de vraag naar energie weer toegenomen en wel zodanig dat het aandeel opgewekte wind- en zonenergie is afgenomen.

Het gebruik van warmtepompen is twijfelachtig. Je brengt warmte in de atmosfeer die er van nature niet was en daarmee wordt de atmosfeer ook verwarmd. Bovendien zou je ze niet continu kunnen gebruiken omdat de bodem ter plaatse afkoelt en de aanvoer van warmte in de grond langzaam gaat.

Een klein deel van de elektriciteit in Nederland is afkomstig van waterkrachtcentrales in Noorwegen. Maar voor ons betekent dit geen schone energie!
Het overschot aan elektriciteit in Nederland wordt geƫxporteerd naar Noorwegen. Daar wordt het gebruikt om water op te pompen naar de stuwmeren als een (mooie) vorm van opslag. In tijden van grote vraag kunnen wij weer waterkrachtenergie importeren uit Noorwegen. Dit wordt dan als emissievrije energie bestempeld (certificaten). Natuurlijk ten onrechte. Vuile energie wordt zo witgewassen. Sjoemelstroom dus.

Het is onwaarschijnlijk dat binnen afzienbare tijd alle electriciteitscentrales kunnen worden gesloten.
Het afsluiten van of niet aansluiten van woningen aan het gasnet kan betekenen dat meer conventionele elektriciteit gebruikt gaat worden. Dat zouden stappen terug kunnen betekenen.

> 6. Auto's